Het tijdperk van de gratis wegwerpbeker is voorbij
Bergen plastic bekers na afloop van een festival zijn een vertrouwd — en weinig fraai — beeld. Daar maakt de wetgeving steeds nadrukkelijker een eind aan. De Europese Single-Use Plastics-richtlijn (Richtlijn (EU) 2019/904) en de Nederlandse uitwerking daarvan stellen grenzen aan wegwerpplastic, juist op plekken zoals evenementen.
Bijgewerkt op 7 september 2026: toegevoegd dat je de recycling-uitzondering vóóraf bij de ILT moet melden, met de vier voorwaarden die daarbij horen (meldformulier, 85% inzameling, 100% recyclebaarheid, administratie drie jaar bewaren) en de beperking sinds 1 januari 2026 tot horeca, gesloten evenementen, dagattracties en (sport)verenigingen. Eerdere aanvulling (24 augustus 2026): paragraaf toegevoegd over de Europese verpakkingsverordening (PPWR), waarvan de eerste verplichtingen sinds 12 augustus 2026 gelden — die komen bovenop de SUP-regels. Eerdere aanvulling (20 juli 2026): gecorrigeerd dat de afschaffing van de verplichte meerprijs een aankondiging is en nog niet in de wet staat — reken er dus nog mee. Het recyclingpercentage voor 2026 (85%) toegevoegd.
Wat de regels in grote lijnen vragen
De kern: voor kunststof wegwerpbekers en voedselverpakkingen geldt dat je ze niet zomaar gratis mag uitdelen. Wat er precies moet, hangt af van het type evenement:
- Gesloten evenement (afgebakend terrein, consumpties die je daar nuttigt): plastic wegwerpbekers en -bakjes zijn in principe niet toegestaan. Je werkt met een herbruikbaar systeem met retour, tenzij je de recycling-uitzondering gebruikt: dan moet je de ingezamelde bekers hoogwaardig (laten) recyclen, met een minimumpercentage in gewichtsprocent dat oploopt van 80% in 2025 via 85% in 2026 naar 90% vanaf 2027. Voor dit jaar reken je dus met 85%. Let op: die uitzondering moet je wél aanvragen — zie hieronder.
- Open evenement (vrij toegankelijk): je mag geen gratis plastic wegwerpbekers of -bakjes verstrekken en moet altijd een herbruikbaar alternatief of een eigen-beker-optie bieden.
De recycling-uitzondering vraag je aan bij de ILT
Dit is het onderdeel dat op festivalterreinen het vaakst wordt overgeslagen. De uitzondering is geen vrijstelling die je stilzwijgend mag gebruiken omdat je de bekers netjes laat ophalen: je meldt je vooraf aan bij de Inspectie Leefomgeving en Transport, via het formulier Melding regeling kunststofproducten voor eenmalig gebruik. De ILT noemt vier voorwaarden:
- aanmelden via het meldformulier;
- aantonen dat 85% van de aangeboden bekers en voedselverpakkingen is ingezameld voor recycling (90% vanaf 2027);
- aantonen dat die bekers en verpakkingen over het kalenderjaar voor 100% recyclebaar zijn;
- een administratie van de inzameling bijhouden en die minstens drie jaar bewaren.
De ILT voert daar inspecties op uit en treedt zo nodig handhavend op. Nog iets om te weten: sinds 1 januari 2026 is de kring die de uitzondering mag gebruiken kleiner geworden. Alleen horeca (bij consumptie ter plaatse), gesloten evenementen, dagattracties en (sport)verenigingen komen er nog voor in aanmerking — kantoren, bedrijven en onderwijsinstellingen niet meer. Als evenement zit je dus nog steeds in de goede categorie, maar de papieren kant moet kloppen.
Twee dingen waarop de ILT wél gewoon blijft handhaven: papieren of kartonnen bekers en verpakkingen met meer dan 5% plastic zijn niet toegestaan, en het aanbieden van een herbruikbaar alternatief — of accepteren dat bezoekers hun eigen beker meenemen — blijft verplicht.
De meerprijs
En dan de meerprijs die bezoekers per plastic wegwerpbeker of -bakje betalen. De staatssecretaris kondigde aan die per 2027 te schrappen en de regels praktischer te maken. Belangrijk: dat is nog een aankondiging, geen geldende regel. In de Regeling kunststofproducten staat artikel 2.2 onveranderd; er is geen gewijzigde tekst gepubliceerd en geen definitieve ingangsdatum. Ga er dus niet van uit dat je de meerprijs al mag laten vervallen — dat besluit hoort bij je gemeente en de gepubliceerde regeling, niet bij een persbericht.
Wel goed om te weten: de Inspectie Leefomgeving en Transport handhaaft op dit moment niet actief op de meerprijs, maar controleert wél op het bredere verbod. Bij een inspectieronde in april 2026 bleek de evenementensector nog volop wegwerpplastic te gebruiken. Loop de actuele regels en de eisen van je gemeente dus na bij het inrichten van je horeca.
Nieuw sinds 12 augustus 2026: de verpakkingsverordening
De SUP-regels zijn niet meer het hele verhaal. Sinds 12 augustus 2026 gelden de eerste verplichtingen uit de Europese verpakkingsverordening — de Packaging and Packaging Waste Regulation, kortweg PPWR. Anders dan de SUP-richtlijn is dat een verordening: hij werkt rechtstreeks in alle EU-landen, zonder Nederlandse omzetting. Volgens Ondernemersplein volgen er tot en met 2029 nog aanvullende regels.
Wat er sinds die datum concreet moet, volgens de RVO:
- Een EU-conformiteitsverklaring bij elke verpakking die op de EU-markt wordt gebracht, met technische documentatie als onderbouwing.
- Traceerbaarheid via een type-, partij- of serienummer op de verpakking.
- Grenswaarden voor PFAS in verpakkingen, waar de fabrikant zich aan moet houden.
Dit raakt jou als organisator vooral aan de inkoopkant. Je brengt zelf zelden verpakkingen op de markt — dat doet de leverancier van je bekers, bakjes en frietzakken. Maar je koopt ze wél in, en de PPWR legt in de keten ook bij afnemers een controleplicht: check bij je leverancier of de bekers en bakjes die je voor komend seizoen bestelt een conformiteitsverklaring hebben en het vereiste nummer dragen. Voorraad die vóór 12 augustus 2026 op de markt is gebracht, mag op (KVK).
Let op: de PPWR vervangt de SUP-regels niet. De verplichting om op een gesloten evenement herbruikbaar te werken of hoogwaardig te recyclen, en de meerprijs, staan er los van. De verpakkingsverordening stelt eisen aan de verpakking zelf; de SUP-regels aan de manier waarop je die op je terrein gebruikt.
Praktisch op je terrein
- Kies vroeg je systeem (herbruikbaar vs. inzameling) — het raakt je horeca, je logistiek en je begroting.
- Maak inleveren makkelijk en lonend: zichtbare inleverpunten, een duidelijk statiegeldbedrag.
- Communiceer het naar je bezoekers, zodat het geen verrassing is.
En de digitale kant? Daar ben je al goed bezig
Duurzaamheid begint vaak al vóór de poort. Papierloze, digitale tickets zijn een logische eerste stap: geen gedrukte kaarten, geen post, geen afval. Met MijnEvent ontvangt elke bezoeker zijn ticket digitaal met een QR-code, klaar om te scannen vanaf de telefoon. Combineer dat met een doordacht bekerbeleid op het terrein, en je hebt een evenement dat niet alleen aan de regels voldoet, maar ook echt schoner is.
Kort samengevat
De SUP-regels duwen festivals weg van gratis wegwerpplastic richting herbruikbare bekers of stevige inzameling met recyclingdoelen — dit jaar met 85% als recyclingnorm, en met een melding vooraf bij de ILT als je die uitzondering gebruikt. De verplichte meerprijs staat op de nominatie om per 2027 te verdwijnen, maar is nog niet geschrapt: reken er voorlopig gewoon mee. Daar kwam sinds 12 augustus 2026 de Europese verpakkingsverordening bovenop, die eisen stelt aan de verpakking zelf — iets om bij je leverancier na te vragen. De kern — herbruikbaar of hoogwaardig recyclen — blijft hoe dan ook staan. Regel je bekerbeleid op tijd, en zet met digitale tickets meteen een duurzame eerste stap.
Regels en handhaving rond wegwerpplastic veranderen regelmatig. Controleer de actuele eisen en die van jouw gemeente.
Wet- en regelgeving verandert, en tarieven worden jaarlijks herzien. We doen ons best dit artikel actueel te houden en verwijzen waar mogelijk naar de bron, maar we kunnen niet garanderen dat alles op jouw moment van lezen nog klopt. Gaat het om een beslissing met financiële of juridische gevolgen, controleer het dan bij de instantie zelf of leg het voor aan een jurist of adviseur. Zie ook onze algemene disclaimer.
